Γράφει: Δήμητρα Κούτρα / Δημοσιογράφος
Σε πλήρη επιφυλακή παραμένει ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας, καθώς οι θυελλώδεις άνεμοι, οι υψηλές θερμοκρασίες και η εκτεταμένη ξηρή βλάστηση συνθέτουν ένα ιδιαίτερα επικίνδυνο σκηνικό για την εκδήλωση και την ταχεία εξάπλωση πυρκαγιών.
Στις αυξημένες επιχειρησιακές απαιτήσεις των τελευταίων ημερών, αλλά και στην ανάγκη για απόλυτη προσοχή από τους πολίτες, αναφέρθηκε ο Ευάγγελος Τουρνάς, μιλώντας την Κυριακή 9 Αυγούστου στον ΣΚΑΪ.
Όπως ανέφερε, ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας κλήθηκε να αντιμετωπίσει ένα εξαιρετικά δύσκολο δεκαήμερο, κατά τη διάρκεια του οποίου εκδηλώθηκαν περισσότερες από 400 πυρκαγιές σε ολόκληρη τη χώρα.
«Περάσαμε ένα δύσκολο δεκαήμερο, με θυελλώδεις ανέμους και πάρα πολύ αντίξοες συνθήκες, στις οποίες αντιμετωπίσαμε πάνω από 400 φωτιές», σημείωσε, προσθέτοντας ότι σε ορισμένες από αυτές εξακολουθούν να επιχειρούν πυροσβεστικές δυνάμεις.
Ο «επικίνδυνος συνδυασμός» για τις πυρκαγιές
Σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, το επόμενο διάστημα απαιτεί ακόμη μεγαλύτερη επαγρύπνηση, καθώς ταυτόχρονα καταγράφονται τρεις παράγοντες που ευνοούν τόσο την έναρξη όσο και τη γρήγορη εξάπλωση μιας πυρκαγιάς.
Οι πολύ ισχυροί άνεμοι, οι υψηλές θερμοκρασίες –που στα δυτικά αναμένεται να φτάσουν τους 40 βαθμούς Κελσίου και στα ανατολικά τους 38 με 39– και η μεγάλη ποσότητα ξηρής καύσιμης ύλης δημιουργούν εξαιρετικά δυσμενείς πυρομετεωρολογικές συνθήκες.
«Έχουμε τα τρία στοιχεία που βοηθούν στην έναρξη και στην ταχεία εξάπλωση. Εκείνο που πρέπει να αποφύγουμε είναι τις ενάρξεις», υπογράμμισε, απευθύνοντας έκκληση στους πολίτες να αποφεύγουν κάθε δραστηριότητα που μπορεί να προκαλέσει σπινθήρα ή φωτιά.
Οι επίγειες περιπολίες συνεχίζονται με τη συμμετοχή του Πυροσβεστικού Σώματος, των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, ενώ ενεργοποιούνται και εναέριες περιπολίες στις περιοχές υψηλού κινδύνου.
680 πρόστιμα και περισσότερες από 274 συλλήψεις
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη δράση της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Τουρνάς, έχουν επιβληθεί ήδη 680 πρόστιμα, ενώ έχουν πραγματοποιηθεί περισσότερες από 274 συλλήψεις με την αυτόφωρη διαδικασία.
Όπως ανέφερε, περίπου το 90% των περιστατικών αφορά πυρκαγιές που προκλήθηκαν από αμέλεια, ενώ περίπου το 10% αποδίδεται σε πρόθεση.
«Είτε από πρόθεση είτε από αμέλεια, κάνουν την ίδια ζημιά», τόνισε.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι ακόμη και μια φαινομενικά απλή ενέργεια μπορεί, υπό τις παρούσες συνθήκες, να έχει καταστροφικές συνέπειες για το περιβάλλον, τις περιουσίες και την ανθρώπινη ζωή.
Όταν οι άνεμοι «καθήλωσαν» τα εναέρια μέσα
Ο κ. Τουρνάς αναφέρθηκε εκτενώς και στις πρωτοφανείς συνθήκες υπό τις οποίες κλήθηκαν να επιχειρήσουν οι πυροσβεστικές δυνάμεις το προηγούμενο δεκαήμερο.
Χαρακτηριστικό ήταν το παράδειγμα των πυρκαγιών στο Ρέθυμνο, όπου εναέρια μέσα απογειώθηκαν επανειλημμένα, ενώ διατέθηκαν και Canadair από την Ελευσίνα, χωρίς ωστόσο να καταφέρουν να πραγματοποιήσουν αποτελεσματικές ρίψεις λόγω των ακραίων ανέμων και των αναταράξεων.
Ανάλογη ήταν η εικόνα και στη μεγάλη πυρκαγιά της Αττικοβοιωτίας. Σύμφωνα με τον ίδιο, μετά την εκδήλωση της φωτιάς στον Άγιο Βασίλειο δόθηκε εντολή εκτροπής ελικοπτέρων και αεροσκαφών από άλλο μέτωπο, ωστόσο οι συνθήκες δεν επέτρεψαν ούτε υδροληψίες ούτε ρίψεις νερού.
Όπως είπε, συνολικά 51 αεροσκάφη έλαβαν εντολή να επιχειρήσουν από την έναρξη της πυρκαγιάς έως το μεσημέρι της επόμενης ημέρας, χωρίς να μπορούν να αξιοποιηθούν επιχειρησιακά στο μέτωπο.
Οι πολύ ισχυροί βορειοανατολικοί άνεμοι, που στα υπήνεμα των ορεινών όγκων λειτουργούσαν ως καταβάτες, προκάλεσαν ακραίες αναταράξεις. Σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών που επικαλέστηκε ο κ. Τουρνάς, καταγράφηκαν ταχύτητες ανέμου ακόμη και της τάξης των 150 χιλιομέτρων την ώρα.
Το «σχέδιο Β» στην Αττικοβοιωτία
Η αδυναμία αξιοποίησης των εναέριων μέσων οδήγησε σε αναπροσαρμογή του επιχειρησιακού σχεδιασμού.
Επίγειες δυνάμεις, δασοκομάντος και εθελοντές δημιούργησαν γραμμές άμυνας, ενώ στην επιχείρηση χρησιμοποιήθηκαν 14 μηχανήματα έργου, με στόχο να ανακοπεί η πορεία της πυρκαγιάς προς τα Βίλια και τον κάμπο των Μεγάρων.
Καθοριστική, σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, ήταν και η προληπτική δουλειά που είχε πραγματοποιηθεί μέσω του προγράμματος AntiNero στην περιοχή της Ψάθας.
Οι παρεμβάσεις καθαρισμού και διάνοιξης επέτρεψαν στα μηχανήματα έργου να διευρύνουν δρόμους και να εξασφαλίσουν πρόσβαση των πυροσβεστικών οχημάτων σε υψηλότερα σημεία.
«Η Ψάθα σώθηκε ακριβώς γιατί είχε γίνει αυτή η ενέργεια», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Επιχείρηση απομάκρυνσης 254 πολιτών
Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η επιχείρηση ασφαλούς απομάκρυνσης πολιτών από τον Άγιο Βασίλειο.
Λόγω της γεωμορφολογίας της περιοχής και των περιορισμένων οδικών διεξόδων, κρίθηκε απαραίτητη η απομάκρυνση περίπου 254 παραθεριστών και λουόμενων διά θαλάσσης.
Στην επιχείρηση συμμετείχαν πλωτό μέσο του Πυροσβεστικού Σώματος, το πλοίο «Μουζακίτης» και πέντε ιδιωτικά σκάφη που είχαν δεσμευθεί από το Λιμενικό Σώμα.
Σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, και οι 254 πολίτες μεταφέρθηκαν με ασφάλεια.
Με αφορμή την επιχείρηση, υπογράμμισε τη σημασία της άμεσης συμμόρφωσης των πολιτών στα μηνύματα του 112 και στις οδηγίες των Αρχών.
«Ας ακούμε τις οδηγίες των Αρχών. Ας ακολουθούμε το 112, το οποίο είναι σωτήριο. Γίνεται για να σωθούν ζωές», σημείωσε.
Έρχονται νέα Super Puma και Canadair CL-515
Παράλληλα με την αντιμετώπιση των υφιστάμενων κινδύνων, βρίσκεται σε εξέλιξη και η ενίσχυση του μηχανισμού δασοπυρόσβεσης με νέα εναέρια μέσα.
Σύμφωνα με τον κ. Τουρνά, η χώρα αναμένεται να αποκτήσει οκτώ ελικόπτερα δασοπυρόσβεσης Super Puma, με τα πρώτα δύο να προβλέπεται να παραληφθούν το φθινόπωρο.
Από το 2028 αναμένεται να αρχίσει και η παραλαβή των νέων Canadair CL-515. Συνολικά προβλέπεται η απόκτηση επτά νέων αεροσκαφών, ενώ παράλληλα σχεδιάζεται η αναβάθμιση επτά υφιστάμενων CL-415.
Έτσι, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η χώρα θα διαθέτει συνολικά 14 αεροσκάφη αυξημένων επιχειρησιακών δυνατοτήτων.
Παρά την ενίσχυση του στόλου, ωστόσο, ο κ. Τουρνάς επισήμανε ότι σε ακραίες καιρικές συνθήκες ακόμη και τα πλέον σύγχρονα εναέρια μέσα έχουν επιχειρησιακούς περιορισμούς.
Για τον λόγο αυτό, όπως τόνισε, παραμένει κρίσιμη η ύπαρξη εναλλακτικών σχεδίων και κυρίως η συστηματική επένδυση στην πρόληψη.
«Red Code» σε Αττική και άλλες περιοχές
Ιδιαίτερα κρίσιμη θεωρείται η Κυριακή και κυρίως η Δευτέρα, καθώς ο συνδυασμός υψηλών θερμοκρασιών και ισχυρών ανέμων αναμένεται να επιβαρύνει περαιτέρω τις πυρομετεωρολογικές συνθήκες.
Σε αυξημένη επιχειρησιακή ετοιμότητα βρίσκονται η Αττική, η Πελοπόννησος, η Στερεά Ελλάδα, το Βόρειο Αιγαίο, το Νότιο Αιγαίο και η Κρήτη.
Στο καθεστώς αυξημένου συναγερμού περιλαμβάνονται:
- Στην Αττική, και τα Κύθηρα.
- Στην Πελοπόννησο, οι Περιφερειακές Ενότητες Κορινθίας, Αργολίδας, Αρκαδίας και Λακωνίας.
- Στη Στερεά Ελλάδα, η Βοιωτία, η Φθιώτιδα και η Εύβοια.
- Στο Βόρειο Αιγαίο, η Λέσβος, η Χίος, η Σάμος και η Ικαρία.
- Στο Νότιο Αιγαίο, το σύνολο των Κυκλάδων.
Η Κρήτη βρίσκεται σε κατηγορία κινδύνου 4.
Η ενεργοποίηση του «Red Code» συνεπάγεται αυξημένο επίπεδο ετοιμότητας για τις αρμόδιες υπηρεσίες, με δήμους και περιφέρειες να καλούνται να θέσουν σε εφαρμογή τα προβλεπόμενα μέτρα πρόληψης και συντονισμού.
Το μήνυμα των Αρχών παραμένει σαφές: σε συνθήκες ακραίου κινδύνου, η αποτροπή μιας νέας έναρξης πυρκαγιάς είναι εξίσου σημαντική με την ίδια την επιχείρηση κατάσβεσης.
